İl Özel İdaresi Encümeni'nin belirlediği rakama göre kentteki üreticiler deniz yüzeyinin bin metrekaresi için 4 bin 400 YTL ödüyor. Bu rakam Ordu'da 300, Muğla'da 1200 YTL.
Maliye Bakanlığı'nın Çeşme'de uygulanan yüksek işgaliye bedellerine çözüm getirmesi üzerine, devlete ülkenin en yüksek deniz yüzeyi kira ücretini ödeyen İzmirli balık üreticileri ayaklandı. Çiftliklerini kurdukları deniz yüzeyi kira ücretinin Ordu'da 300, Muğla'da bin 200, Aydın'da 2 bin 250 YTL olmasına karşın İzmir'de 4 bin 400 YTL olduğunu belirten üreticiler, isyan etti.
Türkiye'nin en yüksek kira ücretini ödemeleri sebebiyle çok büyük bir haksızlığa uğradıklarını belirten balık üreticileri, rakamı belirleyen İzmir İl Özel İdaresi Encümeni Başkanı ve İzmir Valisi Cahit Kıraç'a yardım çağrısı yaptı. Yüksek kira ücreti yüzünden zarar ettiklerini belirten üreticiler, kiraların düşürülmesini istedi. İzmir Su Ürünleri Yetiştiricileri ve Üreticileri Birliği Başkanı Hasan Girenes, "Canımız yanıyor, bu haksızlığa son verilsin" dedi.
4 YILDIR SÜRÜYOR
İzmir'de binlerce ton balık üretimi ve ihracatı yaparak ekonomiye büyükm katkılar sağlayan balık çiftliği sahiplerinin kira çilesi, 2004 yılında başladı. 2004'ten önce deniz yüzeyini Maliye Bakanlığı'na bağlı Milli Emlak Müdürlüğü kiralarken, bu görev 4 yıl önce yasa değişikliğiyle İl Özel idarelerine verildi. İzmir İl Özel İdaresi Encümeni ise, Milli Emlak Müdürlüğü'nün 2004'ten önce 300 YTL'ye kiraladığı deniz yüzeyinin 1 dönümünün (1000 metrekare) kira ücretini, aldığı kararla 4 bin YTL'ye çıkardı. Yıllık zorunlu artışlar sonucunda bu rakam şu anda 4 bin 400 YTL'ye ulaştı. Ancak İzmir'de 4 bin 400 YTL olan deniz yüzeyinin 1 dönümünün kira ücretinin Ordu'da 300 YTL, Muğla'da 1200 YTL ve Aydın'da 2 bin 250 YTL olması üreticileri isyan ettirdi.
Kira ücretlerinin Yunanistan'da 665 YTL, İspanya'da 370 YTL ve İtalya'da da 24 YTL olduğunu belirten üreticiler, ne ulusal ve uluslararası rekabet şanslarının bulunmadığını belirtti.
MAHKEMEYE VERDİ
Gerence ve Küçükbahçe'de 2 çiftliği bulunan Seferkaya su Ürünleri şirketinin sahibi Erdal Seferbay, yüksek kira sebebiyle İl Özel İdaresi'ni mahkemeye verdi. 1 dönüm için 4 bin 400 YTL kira ödeyen Seferbay, İdare Mahkemesi'ne müracaat ederek kira ücretiyle ilgili yürütmenin durdurulmasını istedi. Kiraladığı 70 dönümlük deniz yüzeyi için 315 bin YTL ödediğini belirten Seferbay, "Ben yıllık 315 bin YTL öderken Ordu'daki bir üretici aynı alana yıllık 21 bin YTL, Muğla'daki bir üretici de 66 bin YTL kira ödüyor. Biz resmen cezalandırılıyoruz. Neden bu kadar büyük bir haksızlık yapılıyor" diye konuştu.
EN DÜŞÜK 140 YTL
Uğradıkları haksızlığa isyan eden üreticiler, kira ücreti limitini Tarım Bakanlığı'nın belirlemesini istedi. Yasalara göre Tarım Bakanlığı'nın en düşük kira ücretini tespit edebildiğini İl Encümeni'nin istediği rakamı uygulayabildiğini belirten İzmir Su Ürünleri Yetiştiricileri ve Üreticileri Birliği Başkanı Hasan Girenes, "Su ürünleri üretim yerlerinin kiraya verilmesine dair tebliğe göre, Tarım Bakanlığı en düşük kira ücretini belirliyor. Bakanlık bu yıl için bu rakamı 140 YTL olarak duyurdu. Ancak İl Encümeni, en düşük rakamın üzerine çıkabiliyor. Fakat bu ücretin İzmir'de keyfi olarak bu kadar yüksek tutulması, hepimizi perişan etti. Biz üreticiler olarak en düşük ve en yüksek kira ücretinin Tarım Bakanlığı tarafından belirlenmesini istiyoruz" diye konuştu.
BEN YAPTIM OLDU
Balık çiftliklerinde deniz kıyısındaki köylerde yaşayan insanların 12 ay istihdam edildiğini belirten Hasan Girenes, işsizlik sorununa da katkıda bulunduklarını söyledi. Ülkemizde yılda 3 kez ürün veren birinci sınıf tarım arazisinin 1 dönümünün kirasının 250-300 YTL arasında değiştiğini, İzmir'de 1 dönüm deniz yüzeyi kirasının ise 4 bin 400 YTL olmasına anlam veremediğini belirten Girenes, "Bu şartlar canımızı yakıyor. Belirlenen kira ücretleri kesinlikle vicdani değil. Burada yapılan 'Ben yaptım, oldu' zihniyetinin ürünüdür" dedi.
ÜRETİCİLER NE DEDİ?
* Haluk Tuncer (Akuvatur Su Ürünleri Şirketi):
"Şehirler arasındaki kira ücreti farklılığı rekabet gücümüzü bitiriyor. Gelirimizi kira ücreti olarak vermek zorunda kalıyoruz. Faaliyetimizi sürdürebilmemiz için devletten destek bekliyoruz."
* Hasan Egeli (Reis Balıkçılık):
"Haksızlığın kesinlikle ortadan kalkması lazım. Devlet aynı devlet, ama uygulanan fiyat iller arasında farklı. Gereken neyse yapılsın istiyoruz."
* Ufuk Atakan Demir (Ertuğ Balık Üretim):
"İzmir'deki fiyatlar, Türkiye'deki ortalama baz alınarak belirlenmeli. Karadeniz'de üretim yapan bir çiftlikle Ege'de üretim yapan arasında fark olmaması gerektiğine inanıyoruz. Sesimiz duyulsun."
Yüzde 95'i açığa taşındı
Diğer illere ve ülkelere oranla 4 yıldır yüksek kira ödeyen İzmir'deki 64 balık çiftliğinden 58'i açık denize taşındı. Kıyıda kalan 6 balık çiftliğinin de bürokratik işlemlerinin sürdüğünü ve önümüzdeki günlerde taşınacaklarını belirten üreticiler, "Biz üzerimize düşeni yaptık, çiftliklerimizi açığa taşıdık. Sıra devlette, haksızlık durdurulsun" dedi.
