• BIST 95.305
  • Altın 186,889
  • Dolar 4,7468
  • Euro 5,5549
  • İstanbul 31 °C
  • Ankara 31 °C
  • İzmir 36 °C
  • Antalya 35 °C
  • Muğla 35 °C
  • Çanakkale 31 °C

Gemi İnşa Sanayii'ne Bakış

Gemi İnşa Sanayii'ne Bakış
Dr. Burhan Özfatura, "Gözlem Gazetesi"nde gemi inşa sanayiimizin genel bir değerlendirmesini yaptı. İşte Dr. Burhan Özfatura'nın görüş ve önerileri:
Gemi inşa sanayisi, Türkiye için çok muazzam avantajları ihtiva eden bir sektördür. Hem istihdam, hem de döviz kazandırma açısından harika bir potansiyeldir. Zira:Avrupa pazarına yakınız. Ucuz ve kaliteli işgücümüz mevcuttur.Çanakkale ve İstanbul Boğazlarının da verdiği imkanlarla, harika bir coğrafi konumumuz bulunmakladır.Sektörde, ciddi tecrübeye sahibiz. (Nitekim, bugün dünya birincisi olan Güney Kore, 196O'lı yılların başında çok gerilerde iken; Türkiye'de Gölcük (1924), Taşkızak (194i). Cami Altı, Haliç, Alaybey ve (bugün faaliyette olmayan) Hasköy ve İstinye Tersaneleri mevcuttu. 2500 - 3000 Dwt'Iuk gemileri bile inşa edebilmekteydi.Ne yazık ki, uzun yıllar ihmal gösterildi. Yarışta geri kalındı.Şimdi, sektörde tekrar avantajlı duruma germekle olduğumuzu görmekteyiz. Maşallah, 2007 yılının sonuna kadar, özel tersanelerin kapasitesi doludur. Kimyasal tanker başta olmak üzere, dökme kuru yük. konvansiyonel, bunker, konteyner, araştırma gemileri, mega yatlar için devamlı siparişler alınmaktadır. Şu anda yeni talepleri kabul etmek bir yana, su üstü onarımı yapacak rıhtım bile zor bulunmaktadır.Şimdi, Sayın Başbakanımızdan istirham ediyorum. Lütfen konuya bizzat sahip çıksınlar. Kabinenin en başarılı bakanlarından, konusuna hakkıyla vakıf Ulaştırma Bakanımızı; Milli Emlak Genel Müdürü'nü, bugüne kadar çok başarılı bir performans sergileyen Denizcilik Müsteşarlığı'nı, yine çok başarılı çalışmaları ile temayüz eden TOKİ Başkanı'nı; Deniz Ticaret Odaları'nı; Gemi Mühendisleri Odaları'nı ve ilgili özel sektör kuruluşlarını toplasınlar.Yeni tersane alanları tespit edilsin. (Şu anda, faaliyetler sadece Tuzla ve Marmara civarındadır. İskenderun-İstanbul arasındaki 835 millik sahil şeridinde, organize sivil tersaneler yoktur.)Karadeniz'de; Sakarya-Karasu, Ereğli-Madenci, Samsun-Ünye, Trabzon-Çamburnu;Akdeniz'de; Adana-Kırkpınar, Hatay -Turunçlu, Mersin-Taşucu; Ege'de; Aliağa ve Nemrut bölgesi müsait görülmektedir. (Aliağa'daki gemi söküm tesislerinin olduğu bölge, tersane alanı olarak seçilmelidir. Gemi söküm işinin, tüm gelişmiş ülkelerce (Güney Kore, Taiwan, İtalya, Yugoslavya (şimdi Hırvatistan) terk edildiği görülmelidir. Hindistan, Pakistan ve Bangladeş'in bile yeni arayışlara girdiği anlaşılmalıdır. Çevre ve insan sağlığına verilen zararlar, asbest'in kanserojen etkileri, sökümden elde edilen vasıfsız malzemenin inşaat sektöründe kullanılması ile doğan riskler, gözden kaçırılmamalıdır. Katma değeri çok daha yüksek olan gemi üretimine yönelmelidir.İzmir, Petkim ve Tüpraş limanlarındaki ve Nemrut Körfezi'ndeki iskelelerdeki yoğun gemi trafiği ayn bir avantajdır- Her yd. binlerce gemi, buralara giriş çıkış yapmaktadır.Gemi söküm tesislerinin karşısındaki, Kuzey Ege Limanı için tahsis edilen (Çandarlı'daki) alan da, tersane için ilave olarak düşünülebilir. Zira; İzmir ve Bandırma limanlarının Özelleştirilmesi, Petkim Umanı ile Nemrut Körfezi'ndeki iskelelerin verimli işletilmesi, Nemrut Körfezi'nde planlanan yeni iskele yatırımlarının tamamlanması ile çok ciddi bir potansiyel sağlanacaktır. Daha uzun yıllar, bölgede yeni bir limana ihtiyaç duyulmayacaktır. (Nemrut Körfezi'nde mevcut 4 iskelede 23 milyon tonluk kapasite vardır. Beş. yeni iskele de planlanmıştır.)Ayrıca Nemrut Körfezi'ndeki iskelelere komşu durumundaki (M.KE.K.'ye ait, atıl durumda bulunan) 2000 dönüm arazi mevcuttur. Burası. "Gemi Yan Sanayii Organize Bölgesi" yapılabilir. Böylece, Tuzla'dan sonra en büyük gemi inşa bölgesine sahip olunabilir.Konu ile ilgili olarak, TOKİ Başkanlığının, İzmir Deniz Ticaret Odası'nın, Gemi Mühendisleri Odası İzmir Şubesi'nin bilgisi ve ilgisi vardır.Söz konusu bölgelerdeki arazilerin satışına gerek yoktur. Çok uzun süre ile kiralamak kafi gelecektir.Başta Aliağa bölgesi olmak üzere önemli olanlar "Gemi İnşa Sanayii Serbest Bölgesi" yapılabilir. Böylece, yabancı yatırımcılar için de cazibe sağlanmış olur.Kamuya ait tersaneler (Milli Savunma Bakanlığı'na tahsis edilmiş olanlar da dahil olmak üzere) özel sektöre kiralanmalıdır. (Bugün, mevcut gemi inşa kapasitesinin ve istihdamın yansına yakını kamuya aittir. Bu kapasite, yaklaşık 220 bin Dwt'dur. Bunun %15'i olan 34 bin Dwt T. Gemi inşa Sanayii AŞ'ye; %85'i olan 186 bin Dwt de Deniz Kuvvetleri'ne aittir. 1999 Marmara depreminden sonra, Deniz Kuvvetleri'ne devredilen Pendik Tersanesi, tek basma, Türkiye kapasitesinin %30"una sahiptir. 2001 yılında, ülkemizde - tamamına yakını Özel sektörce gerçekleştirilen - inşaat tonajı 147 bin Dwt'dur. Burası, 170.000.- Dvvt'luk, dev gemileri inşa edebilecek donamını ve havuzlara sahiptir, ikinci kademe yatırımları tamamlandığında, yıllık Üretim kapasitesi 240.000.- Dwt'a ulaşabilecektir.Ne yazık ki, deprem öncesinde 75.000.-Dwt'luk gemilerin inşa edildiği bu tersanede, son üç yıldır kayda değer bir faaliyet olmamıştır. 400 ve 450 tonluk kreynleri ile 300 metrelik havuzu kullanılmamaktadır. 75.000.- BHP/Yd üretim kapasiteli, gemiler için ana makine ve yardımcı makine üreten "Motor fabrikası" da tümüyle üretim dışıdır.Burada, sadece 1.000/3.000 DwtTuk askeri gemilerin balom ve onarımı ile uğraşmaktadır. %10'un altında bir kapasite ile çalışılmaktadır. Bu tablo, (elbette askeri ihtiyaçlara öncelik vermek kaydıyla) askeri tersanelerin de kiralanması zaruretini, açıkça ortaya koymaktadır. Bu kiralama sayesinde, yeni bir yatırıma ihtiyaç olmadan ve derhal çok büyük bir kapasite kazanılmış olacaktır. Ciddi tutarda siparişler reddedilmeyecektir.Ümit ediyorum ki. sayın Başbakan ilgili bakan ve bürokratlarla birlikte, sözü geçen illerin valileri, belediye başkanları ve milletvekilleri de konuya sahip çıkacaklardır.
Özel sektör (göründüğü kadarı ile) zaten heveslidir ve hazırdır. İşte, istihdam arttırma yolu. İşte, büyük tutarlı döviz kazanma imkanı. Ülkesini seven herkesin konuya sahip çıkması gerektiğine inanıyorum. Kendi adıma da elimden geleni yapmaya çalışıyorum.
(Kaynak: Gözlem Gazetesi/DR. BURHAN OZFATURA / Tel: (0232)441 57 42 Faks; (232)441 57 44 e-posta: haber@gozlemgazetesi.com)
Diğer Haberler
ÇOK OKUNANLAR
Tüm Hakları Saklıdır © 2004 Deniz Haber | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 293 75 48 | Faks : 0212 293 75 49 | Haber Scripti: CM Bilişim