• BIST 99.620
  • Altın 219,810
  • Dolar 5,3162
  • Euro 6,0367
  • İstanbul 12 °C
  • Ankara 5 °C
  • İzmir 13 °C
  • Antalya 13 °C
  • Muğla 9 °C
  • Çanakkale 13 °C

Hazar Denizi için uzlaşma sağlandı

Hazar Denizi için uzlaşma sağlandı
Hazar Denizi'nin kıyısı olan ülkeler tarafından paylaşılması ve kullanılabilmesi için 20 yılı aşkın süredir yürütülen müzakereler, liderlerin bugün imzaladığı anlaşmayla nihayetlendi.

Rusya, İran, Azerbaycan, Türkmenistan ve Kazakistan, 20 yıldan uzun süredir uzlaşı sağlanamayan Hazar Denizi'nin hukuki statüsüyle ilgili Pazar günü anlaşmaya vardı.

Anlaşmayla, Hazar Denizi'nin zengin petrol ve doğalgaz rezervlerinin daha fazla kullanıma açılması, yüzeyin ortak kullanılması ve Hazar'a kıyısı olmayan ülkelerin bölgede askeri faaliyet yürütmesine izin verilmemesi öngörülüyor.

Buna göre, balıkçılık, denizcilik, bilimsel araştırma faaliyetleri ve boru hatlarının döşenmesi tarafların uzlaşıya vardığı anlaşma kapsamındaki kurallara göre düzenlenelecek.

Denizcilik, balıkçılık, bilimsel araştırmalar ve ana boru hatlarının döşenmesi, tarafların üzerinde mutabakata varacağı kurallara göre gerçekleşecek. Kapsamlı deniz projelerinin hayata geçirilmesi durumunda mutlaka ekoloji faktörü dikkate alınacak.

Kazakistan'ın Aktav şehrinde bir araya gelen beş ülke lideri anlaşmaya imzalarını attı.

Ev sahibi Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev imzalar atılmadan önce yaptığı konuşmada liderlerin 'tarihi bir olayın katılımcıları' olduklarını söyledi ve "Hazar Denizi'nin statüsü konusunda uzlaşıya varmanın zor olduğunu ve uzun sürdüğünü itiraf edelim. Görüşmeler 20 yıldan uzun sürdü ve tarafların ortak çabalarıyla oldu" dedi.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin de anlaşmanın 'çığır açan bir gelişme' olduğunu belirtip Hazar Denizi'ne komşu ülkeler arasında daha fazla askeri işbirliği yapılması çağrısında bulundu.

Sovyetler Birliği'nin dağılmasından bu yana Hazar Denizi'yle ilgili 50'ye yakın görüşme yapıldı. Liderlerin katılımıyla bu seviyedeki zirvelerin ise 2002'den bu yana beşincisi düzenlenmiş oldu. 

Anlaşma, Hazar için 'deniz' mi, 'göl' mü ifadesinin kullanılacağı açısından önemliydi zira uluslararası hukukta her iki ifade için farklı yasal düzenlemeler getiriliyor. Anlaşmada Hazar için 'deniz' ifadesi kullanılsa da, Rusya Dışişleri Bakanı Yardımcısı Grigory Karasin bu hafta başında Kommersant gazetesine açıklamasında 'anlaşmanın özel hukuki statü' tanıyacağını söylemişti.

Kremlin, anlaşma için 'denizin büyük bir kısmının ortak kullanımda kalmasını ancak denizdibi ve yeraltı kaynaklarının bölünmesini öngördüğünü' ifade etmişti.

Anlaşma uyarınca en az paya sahip İran'ın Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de Pazar günü anlaşmanın 'önemli bir belge' olduğunu söyledi ama Hazar Denizi'yle ilgili fikir ayrılıklarına tamamen nokta koymadığını belirtti.

Ruhani, Hazar'a kıyısı olmayan ülkelerin askeri birliklerini bölgeye konuşlandıramayacak olmasını da memnuniyetle karşıladığını söyledi.

Ruhani, "Hazar Denizi yalnızca Hazar devletlerine aittir" dedi.

DENİZ HABER AJANSI

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
ÇOK OKUNANLAR
Tüm Hakları Saklıdır © 2004 Deniz Haber | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 293 75 48 | Faks : 0212 293 75 49 | Haber Scripti: CM Bilişim